Κεφάλαιο “Διατροφικά trends”: zoοm στα προϊόντα high protein
Γράφει η Ιωάννα Παπαδοπούλου, Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, MSc
Κάνοντας μια βόλτα στο super market, θα παρατηρήσετε ότι η φράση high protein “παίζει” παντού. Από γιαούρτια και μπάρες δημητριακών, μέχρι μπισκότα, ψωμιά, ζυμαρικά – τα προϊόντα με αυξημένη περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη έχουν γίνει το νέο διατροφικό must! Τα social media γεμίζουν με φωτογραφίες και reels για “πρωτεϊνικές συνταγές”, ενώ πολλές εταιρείες βασίζουν ολόκληρες σειρές προϊόντων σε αυτή την ένδειξη. Αλήθεια χρειαζόμαστε στην πραγματικότητα τόσα high protein τρόφιμα/ροφήματα στην καθημερινή μας διατροφή; Είναι όλα τόσο υγιεινά όσο νομίζουμε; Ή μήπως τελικά είναι άλλη μια διατροφική τάση που ακολουθούμε επειδή αυτήν την περίοδο “πουλάει”;
Ας πάρουμε, όμως, τα πράγματα από την αρχή…
Πότε μπορεί ένα προϊόν να ονομαστεί “high protein”;
Οι ισχυρισμοί που βλέπουμε στις συσκευασίες ή/και στις διαφημίσεις των προϊόντων και αναφέρονται στην πρωτεΐνη δεν χρησιμοποιούνται αυθαίρετα, αλλά σύμφωνα με τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πιο συγκεκριμένα:
- ένα προϊόν χαρακτηρίζεται ως “πηγή πρωτεΐνης”, όταν τουλάχιστον το 12% της ενέργειας (των θερμίδων) που παρέχει προέρχεται από πρωτεΐνες.
- αν φέρει την ένδειξη “υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη (high protein)”, τουλάχιστον το 20% της ενέργειας του προϊόντος πρέπει να προέρχεται από πρωτεΐνες.
Με απλά λόγια: αν δείτε π.χ. ένα μπισκότο ή μια μπάρα που διαφημίζεται ως “high protein”, αυτό σημαίνει ότι τουλάχιστον το 1/5 της ενέργειάς τους προέρχεται από πρωτεΐνη.
“Γιατί να επιλέξω ένα προϊόν high protein;”
Η πρωτεΐνη αποτελεί αναμφίβολα ένα πολύτιμο θρεπτικό συστατικό. Όπως είναι λογικό, λοιπόν, τα προϊόντα υψηλής περιεκτικότητας σε αυτήν μπορούν να προσφέρουν αρκετά οφέλη:
- Κορεσμός: μας βοηθούν να νιώθουμε χορτάτοι για περισσότερη ώρα, συμβάλλοντας στον έλεγχο της όρεξης και περιορίζοντας τα τσιμπολογήματα.
- Μυϊκή υγεία: υποστηρίζουν τη διατήρηση ή/και αύξηση της μυϊκής μάζας, ειδικά σε συνδυασμό με άσκηση, κάτι σημαντικό όχι μόνο για αθλητές αλλά και για όσους θέλουν να διατηρήσουν ένα υγιές σώμα κι έναν καλό μεταβολισμό.
- Συγκέντρωση πρωτεΐνης σε μικρό όγκο τροφίμου: είναι χρήσιμα σε περιπτώσεις που χρειάζεται να λάβουμε αρκετή πρωτεΐνη σε σχετικά μικρό όγκο τροφίμου. Για παράδειγμα, μετά από έντονη προπόνηση, ένα μικρό high protein snack μπορεί να βοηθήσει στην άμεση αποκατάσταση. Αντίστοιχα, σε ηλικιωμένα άτομα που συχνά δυσκολεύονται να καταναλώσουν μεγάλες ποσότητες φαγητού, ένα τρόφιμο “πυκνό” σε πρωτεΐνη μπορεί να βοηθήσει στην κάλυψη των ημερήσιων τους αναγκών.
- Υποστήριξη απώλειας βάρους: μπορούν κάποιες φορές να βοηθήσουν στην πιο εύκολη συμμόρφωση σε ένα πρόγραμμα διατροφής, καθώς τα άτομα που ακολουθούν μια διατροφή μειωμένων θερμίδων συχνά ψάχνουν λύσεις που να συνδυάζουν κορεσμό, χαμηλή ενεργειακή πυκνότητα και επαρκή πρωτεΐνη.
Δεν είναι όλα ιδανικά φυσικά!
Στις μέρες μας δεν είναι λίγοι αυτοί που πιστεύουν πως “πολλή πρωτεΐνη = υψηλή διατροφική αξία” ή “high protein = υγιεινό” ή “high protein = διαίτης” – – στις πεποιθήσεις αυτές του κοινού έχει, φυσικά, παίξει καθοριστικό ρόλο το marketing. Είναι σημαντικό, λοιπόν, να ξεκαθαρίσουμε πως ούτε είναι όλα τα high protein προϊόντα ίδια μεταξύ τους ούτε είναι πάντοτε “διατροφικά αθώα”. Υπάρχουν ορισμένα σημεία που χρειάζονται προσοχή:
- Θερμιδικό φορτίο: Το “υψηλό σε πρωτεΐνη” δεν σημαίνει απαραίτητα και “χαμηλό σε θερμίδες”. Για παράδειγμα, ένα high protein μπισκότο μπορεί να έχει περισσότερες θερμίδες από ένα απλό. Γι’ αυτό είναι καλό να κοιτάζουμε και τον πίνακα διατροφικής δήλωσης!
- Πρόσθετα σάκχαρα και λιπαρά: Ορισμένα προϊόντα, όπως π.χ. μπάρες, μπορεί μεν να περιέχουν μια ικανή ποσότητα πρωτεΐνης, αλλά παράλληλα να είναι πλούσια σε ζάχαρη ή/και κορεσμένα λιπαρά. Αν λάβουμε υπόψιν, επομένωςεπομένως, το συνολικό τους διατροφικό τους προφίλ, ίσως τελικά να μην είναι τόσο ποιοτικά όσο νομίζαμε.
- Υπερβολική επεξεργασία: Σε αρκετές περιπτώσεις –με τυπικό παράδειγμα τα επιδόρπια/πουτίγκες πρωτεΐνης που έχουν γίνει πολύ δημοφιλή στο κοινό–– στη λίστα συστατικών των προϊόντων βρίσκουμε αρκετά πρόσθετα όπως τεχνητές γεύσεις, χρωστικές, γλυκαντικά κ.λπ. Μιλάμε, λοιπόν, για υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα, που συστήνεται να καταναλώνονται με μέτρο.
Χρειαζόμαστε τελικά τόσα high protein προϊόντα;
Η αλήθεια είναι ότι οι περισσότεροι από εμάς μπορούμε εύκολα να καλύψουμε τις πρωτεϊνικές μας ανάγκες με μια ισορροπημένη διατροφή που περιλαμβάνει φυσικές πηγές πρωτεΐνης:
- κρέας, ψάρι, αυγά,
- γαλακτοκομικά προϊόντα,
- όσπρια, ξηρούς καρπούς και σπόρους.
Η έλλειψη πρωτεΐνης στον γενικό πληθυσμό είναι σχετικά σπάνια, ειδικά όταν η διατροφή χαρακτηρίζεται από ποικιλία. Για τους περισσότερους, λοιπόν, από εμάς δεν υπάρχει πραγματική “ανάγκη” να γεμίζουμε το καλάθι μας με high protein εκδοχές όλων των τροφίμων.
Αυτό φυσικά δε σημαίνει ότι είναι άχρηστα! Αντίθετα, μπορούν να αποτελέσουν ένα χρήσιμο εργαλείο όταν υπάρχουν αυξημένες ανάγκες (π.χ. αθλητές, άτομα μεγαλύτερης ηλικίας) ή για παράδειγμαγια παράδειγμα όταν ο χρόνος μας είναι περιορισμένος, είμαστε εκτός σπιτιού κ.λπ. Το κλειδί είναι η ισορροπία: να μην αντικαθιστούμε, δηλαδή, πολλά γεύματά μας με επεξεργασμένα προϊόντα, αλλά να τα χρησιμοποιούμε συμπληρωματικά και να επιλέγουμε έξυπνα…
…ακολουθώντας τα παρακάτω tips!
- Δεν παρασυρόμαστε από το marketing: το γεγονός ότι ένα προϊόν φέρει την ένδειξη high protein δεν το κάνει αυτόματα πιο υγιεινό από την απλή εκδοχή του.
- Διαβάζουμε πάντα τη διατροφική ετικέτα: αξιολογούμε όχι μόνο την πρωτεΐνη, αλλά και τις θερμίδες και τα υπόλοιπα “κρίσιμα” θρεπτικά συστατικά όπως σάκχαρα, λιπαρά, φυτικές ίνες, βιταμίνες, μέταλλα κ.λπ.
- Σκεφτόμαστε εναλλακτικά: πολλές φορές ένα πιο απλό, φυσικό τρόφιμο μπορεί να προσφέρει την ίδια πρωτεΐνη με λιγότερο κόστος και χωρίς περιττά πρόσθετα (π.χ. στραγγιστό γιαούρτι VS επιδόρπιο εμπλουτισμένο με πρωτεΐνη).
Το trend των high protein προϊόντων ίσως ήρθε για να μείνει και σίγουρα έχει κάποια ενδιαφέροντα πλεονεκτήματα. Μπορούμε να τα εντάξουμε στην καθημερινότητά μας, αρκεί να τα επιλέγουμε συνειδητά και να τα καταναλώνουμε με μέτρο. Εξάλλου, τον έλεγχο τον έχουμε εμείς –– η διατροφή μας είναι δική μας επιλογή, όχι μόδα που μας επιβάλλεται.
Αναδημοσίευση από interamerican.gr